Mesnevi-VI

Bu, Mesnevi kitabinin ve mânevi delillerin altinci cildidir. Vehim ve süphe karanliklarini aydinlatan, zan ve tereddüt hayallerini gideren bir isiga benzer. Fakat bu isigi hayvani duyguyla görmenin imkâni yoktur. Çünkü hayvanlik duragi, asagiliklarin en asagisidir ve o duraktakileri, asagilik âlemin suretini yapsinlar, düzeltsinler diye yaratmislardir. Onlarin duygulariyla anlayislarina, o, çizgiyi asmasinlar diye bir daire çekmislerdir."Yüce, üstün ve her seyi bilen Allah'nin takdiridir bu." Yani, Allah, onlara isleyecekleri islerle, bakip görebilecekleri yeri göstermistir.
Nitekim her yildizin da gökyüzünde bir yeri, bir tezgâhi vardir, ancak kendisine ait olan yerde, kendisine ait olan isi isler. Bir sehrin hâkimi gibi hani. Onun hükmü de yalniz o sehirde geçer, o sehrin disinda geçmez. Allah, bizi bir yerde hapsolmaktan, (gözlerimizi, kulaklarimizi, kalplerimizi) mühürlemekten, perde altinda biraktigi kullara göstermedigi seyleri bize de göstermekten korusun. Öyle olsun ey âlemlerin Rabbi!Rahman ve Rahim Allah adiyla1.
Ey gönüllerin hayati Hüsameddin, nice zamandir altinci cildin yazilmasina meyledip durmaktasin. Husami-name, senin gibi bilgisi çok bir erin çekisiyle dünyayi dönüp dolasmada. Ey mânevi er, Mesnevinin son cildi olan altinci cildi de sana armagan sunmaktayim. Bu alti ciltle alti cihete nur saç da çevresini dolanmayan dolansin. Askin besle, altiyla isi yoktur. Onun maksadi, ancak sevgilinin kendisini çekmesidir.
Belki bundan sonra bir izin gelir de söylenmesi lâzim olan sirlar söylenir. Bu ince ve gizli kinayelerden daha açik, daha anlayisli bir tarzda anlatilir. Sir, ancak sirri bilenle esittir. Sir, onu inkâr eden kisinin kulagina söylenmez. Fakat Allah'dan davet etme emri gelince artik halkin kabul edip etmemesiyle ne isimiz var?"Nuh, tam dokuz yüz yil kavmini davet edip durdu. Her an da kavminin inkâri artti.
Fakat söylemeden vazgeçti mi? Hiç sükût magarasina çekilmeye kalkisti mi? Köpeklerin havlamasi ile kervan, hiç yolundan kalir mi?"