Mahmut Akpınar

Cansiz, ruhsuz esyalar dahi ait olduklari ortamdan koparilinca hasar görüyorlar. Onun için "üç göç bir yangina bedeldir" demisler. Bir iklime ve topraga alismis agaci alir baska bir topraga tasirsaniz yeni yerine yabancilik çekiyor. Simdilerde agaçlari köküyle tasimaya çalissalar da tutma ve saglikli kalma orani yüksek degil. Tasinan agaçlarin yapraklari soluyor, dallari düsüyor, bir süre boynu bükük kaliyor.
Özel bakim, itina istiyorlar.Insani tasimak, agaci tasimaktan kolay gibi görünüyor, ama degil. Agacin topraga tutunan köklerine mukabil, zaman içinde insanin mekana, cografyaya, çevreye dair yiginla bagi olusuyor. Kanirtarak bir agaci köklemek nasil agaca hasar veriyorsa, insani aniden ve zorla ait oldugu çevreden koparmak bedeninde ve ruhunda yaralar olusturuyor. Topragindan koparilan insanin da yeni ortama tutunmasi, alismasi uzun zaman aliyor.
Zira insan duygusal bir varlik. Onu yetistigi ortamdan, sevdiklerinden koparmanin fizyolojik etkileri yaninda agir psikolojik sonuçlari da oluyor. Gurbet uzadikça hasarin etkileri görünür hale geliyor. Türkiye'de hepimizin bir düzeni, stabil hayati vardi. Kimiz ticaretle erbabiydi, kimimiz ögretmen, kimimiz akademisyen. Pek çogumuz mesleginin zirvesindeydi. Çevresine yararli oluyor, ülkesine katma deger üretiyordu.
Insanlar en velud ve üretken olduklari, insanliga, ülkeye en faydali olacaklari çagda mesleklerinden, islerinden edildiler. Kemale ermis kisilerin, meyveye durmus agaçlarin gövdesine baltalarla vurdular. Insanlarin hayatlari bölündü, yarina dair umutlari söndürüldü. Hani kullanisli, düzgün, saglam bir tahtayi ortadan kirarsiniz ve ise yaramaz hale getirisiniz ya, pek çok insanin hayati aynen öyle oldu.
Yurt disina, demokratik bir ülkeye çikabilenler sansli kabul ediliyorlar. Ama bu sürece 40 yas üstü yakalananlarin isi hiç de kolay degil. Sifirdan yeni bir hayata baslamak için çogunun yeterli enerjisi yok. Ticaret erbabinin mallarina çöküldügü için sermayelerini yitirmis durumdalar. Yurt disinda tekrar en dipten is kurmak zorundalar. Meslekler, ünvanlar, tecrübeler yeni ülkede geçerli olmayabiliyor.
Denklik, sertifika, dil baraji.. derken yeniden yogun bir kosturmaca gerekiyor. Ülkesinden yarali ayrilmis, travmatik insanlarin çogunda zorlu, yeni bir serüvene girecek cesaret, umut, enerji olmayabiliyor. Eski tecrübeyi buralarda kullanabilir hale gelmek zaman aliyor. Kirk, elli yasindan sonra dil ögrenmek insani zorluyor ve sik sik yilginlik içine giriyorsunuz. Her seye ragmen azimle mücadele eden, basaran ve çevresine örnek olanlar az degil.
Ama genç yaslarda yelkenleri suya indirenler de var. En meyveli, en verimli çaginda kamyona yüklenip baska iklimlere, topraklara tasinan agaçlar gibiyiz. Hayatimiz bölündü, kökümüz bir tarafta kaldi, dallarimiz baska tarafta. Kirik tahtalar gibiyiz. Tam ve bütün iken bir boslugu kapatiyor, bir ise yariyorduk. Hinçla ve hisimla kirildik, parçalandik ve bir kenara atildik. Ömrümüzün, tecrübemizin, egitimimizin öncesini tam kullanamiyoruz; sonrasini ise öngöremiyor, tasarlayamiyoruz.
Kirkinda, ellisinde tekrar yirmili yaslari yasiyoruz. Hayata yeniden ve dipten baslamak durumundayiz. Yeni bir meslek seçmek, yeni bir hayat kurmak, yeniden ev kurmak zorundayiz. Aile bireyleri ülkelere, kitalara dagilmis olanlar var. Dört bir yana dagilmis aile bireylerini mümkün oldugunca bir araya toplamakla mesguller. Bütün bu travmalar, zorluklar, sikintilar yaninda yeni ülkelerimize, oralardaki kültüre, dile alismak, yeni çevre edinmek, yeni dostlar kazanmak durumundayiz.
Hayatlarimiz ortadan bölünse, köklerimizden sökülüp baska topraklara göçmek zorunda kalsak da ögrenmeye, üretmeye, meyve vermeye devam edecegiz. Zira biliyoruz ki agaçlar canli kaldikça meyve verirler, oysa insanlar meyve verdikçe canli kalirlar.